|
3.1. Bazı tıbbi Etiologiemodelleri:
3.1.1 otoimmün teorisi
MS bagisiklilikk sisteminin güclü bir katilimi immünolojik bulgular cesitlikleri konusulur. Bu konu ile ilgili cogu yazar T hücre popülasyonunda MS rahatsizlik bulundugu kabul görmüstür. Mümkün oldugu T-yardimci veya bir kusur etkilenen kisilerin bagisıklik sisteminin T baskilayicı hücrelerde ariza bulunur.
3.1.2 Yavas-virüs hipotez
MS enfeksiyonların inflamatuar odaklar nedeniyle uzun süre getirilir. Hipotez bu hareketsizlik yillar sonra gelen sinir dokusunun, alaninda cocukluk caginda bir virüs, kronik bir bagisiklik reaksiyonu tetikler olmasidir. Belki virüs uzun vadede, T-baskılayici hücrelerinde bastirilir. Slow(Yavas)-virüs hipotez fakat buna karsilik, ancak MS hastaligi olan kücük cocuklar var oldugunu söyler. Bu nörolog tarafindan yönetilmekte olan uzun bir süre icin, ancak, MS hastalarinda 2 ila 0.3% 15 yasindan evel daha önce MS tanisi olmasi . Göttingen Prof Bauer, cocuklarda MS bir calismanin yönetiminde 1985 yilinda basladi. 1991 yili sonu itibariyle 20 cocuk arastirildiginda ancak 7 cocukda MS tanisi kondu 10 Ocak 1992 yilinda güvenli olmak üzere toplam incelenmistir, büyük olasilikla kabul edildi. Özellikle sadece üc uzun yillar Slow(Yavas)-virüs hipotezi Epexden beri hastalıigi olan genc MS hastalari bunu yalanlamaktadir.
3.1.3 Genetik Faktörler
Aile calismalarinda MS hastasi kisilerin aile bireylerine yönelik artan bir hastalik riskini gösterdi. Farkli bir iliski icin risk dagilimi sadece dar anlamda kalitsal hastaliklar tipik degildir. Ortak bir cevresel faktör bu nedenle de (en yüksek risk anne, 12 kat, kendi cocuklari, 10 kat ve diger akrabalar, 8 kat, ardindan 20 kat, diger akrabaliklarda var)oldugu kabul edilebilir. Ikiz calismalarinda tek yumurta ikizlerinin daha yüksek uyum oranlarina sahip bir genetik kesin kararli İmmünopatolojiye gösterir.
Monozigot ikizlerde uyum orani MS hastaligi icin ortaya 25% cikar. Buna karsilik, cift yumurta ikizleri, bu sadece 2%ve bu nedenle kardesler arasinda hastalik genel riske karsi gelir. MS duyarliligi önemli ölcüde HLA(lökosit antijen sistemi)- ile iliskilidir.buda MS hastalarının 70% bu HLA-türü(lökosit antijen sistemi), sadece 25% ile saglikli nüfusun aksine oldugunu gösterir. Ancak MS genetik faktörler tarafindan tercih edilen, fakat cocukluk döneminde MS-aile üyeleri icin elverisli ortak cevresel faktörlerle olmadigini kanitlar.
3.1.4 Metabolik Teorisi
Bu teori kalitsal kusur MS miyelin icinde doymamiş yag asitleri kurulumu neden olabilecegini ileri sürmektedir.
3.1.5 Epidemiyoloji - Cevresel Faktörler
MS sikligi ilginc bir cografi dagilim gösterir. Kuzey yarımkürede, kuzeyden güneye dogru yayginlik oranini azaltir güney yarimkürede bir güney-kuzey egilimi var. MS tüm (örnegin Bantu) olarak olustugu birkac ülke vardir. Kuzey Avrupa kökenli insanlar ile ayni ikamette ABD
de dogu kesinden ve siyahi kesimde cok daha nadirdir. İsrail calismalar göc gösteriyor ki 15 yasindan önce göc ev sahibi ülkedeki hastalik riskini tasir. 15 yasindan sonrası göc ülkenin bir riski olmaya devam etmektedir. Cevresel faktörler icin yogun bir arama burada 15 önce bir Slow(yavas) virüs enfeksiyonu veya duyarlilik gibi görünüyor ve bu yas bu bulguların en iyi aciklamasidir.
Bazi bilim adamlari ergenlik öncesi kritik bir asamada etkili bir patojenetik ilgili bir faktör oldugunu belliki düsdürür. Cocuk "duyarli hasas pencere" denir. Bu epidemiyolojik bulgular ilgilendiren diger bilim adamlarinin yorumlari, ya geleneksel Protestan din adetler sekli nasilsa, kültürel farkliliklarin yayginligi dagilimi (özellikle duygularin bastirilmasi) ile iliskili maliyetler, ya da sosyal normlar varsayiminda nokta önemli formlar eleman MS patogenezinde temsil edebilir.
3.2 Psikolojik teoriler
"Kirik bir makine" ye benzeyen bu insanlar , cünkü Psikosomatik her zaman beden ve ruh tibbi ayrilmasini elestiri daima standarttir. , Nöral nöroendokrin ve hormonal sistemlerin yakin baglanti merkezi sinir sistemi (ve dolayısıyla ruh) ve beden arasinda yakin bir baglantiyi dogrular.
3.2.1 Psikanalitik Kavramlar
Bu sembolik sürgünler (= "bilincsizce keyfi") ifade vücut bilincsiz olarak bastirilmis oldugunu belirten Dr. Freud'a göre dönüsüm nevroz teorisi icerir. ALEXANDER (1965) keyfi ifade ötesinde bir bitkisel nevrozdan bahseder. Alexander icin, bitkisel nevroz, vejetatif organlarının bir adaptasyonda belirli organlari fonksiyonlarini etkileyen belirli duygularla, sürekli veya tekrarlayan duygusal durumlari calisir.
Caresizlik ve umutsuzluk bir duygu, hastalik salgini bulmus, kurumun belli bir güvenlik aciği ile "sectigi" ENGEL ve SCHMALE (1967) "- - vazgecilerek karmasikliga kadar gidilmesine" inanıyorlardi.
Hastaligin nedeni olarak 3.2.2 Stres
Lazarus (1981) bir kisi ve cevre kosullari arasinda stres adaptasyon mekanizması anlamina gelir. Uzun süreli stres, ya da duruma gelen diger mevcut Organlar ile, kolayca bir hastaligin patlak vermesine yol acabilir. Rogers'e göre (1979) Stres bir immüitet etkisi uygulayanarak hastaliklarin acigi artar. Bircok calisma göstermistir ki, iliskili hastalik riski ile iliskili yasam kosullarida büyük degisiklikler belirler. Bagisiklik sistemi cesitli stres etkilenir Yani, kanitlanmis olarak kabul edilir. Tam iliski daha fazla arastirma ile aciklik gerektirir. Sendler (1993) salgini duygusal olarak stresli deneyimlerin coğu / itme kendisinden önce bu sonuca, son on yilin "MS baslangici stres itise " konusunda dört kontrollü grup calismalari bir analizden sonra gelir.
Kisilik 3.2.3 MS-özel teorisi
Zaten ilk "skleroz" adi gecen ve bu nedenle MS "'i kesfeden" olarak kabul edilen Charcot (1874), deney, yeniden yazmak icin MS hastalarinin hastalik öncesi kisilik yapisini üstlendi. O zamandan beri MS özgü kisilik yapisi üzerinde bircok calisma olmustur, sonuclar kismen böyle bir yapinin karsi bir parcasi icin konusuyoruz. MS-kisilik asagidaki kriterlere göre, yazara göre tanimlanir: cinsel immatürite, bir üst bagimlilik, saldirganlik ve benlik saygisi eksiklikler, iddiali ve yasam becerileri, az kendi kimligi, özgüveni ,birkac duygular ve pasiflik azaldigi görülmüstür.
300 MS hastalari ile olan 30 yillik deneyime dayanan Özellikle Paulley (1976-1977), varsayimina dayali oldugu ruhsal kisilik ve karakter yapisi özellikleri predispozandir.
Stres belirtileri ve önemli ölcüde etkiledigi hastalik salgini getirmistir. Charles M. Poser (1980) Ancak etiyolojik (nedensel kurum olarak) ve (tetikleme ve kuvvetlendirme) faktörler arasinda merkezi sinir sistemi hastaliklarinin patogenezinde ayirt edilmelsi dikkat cekiyor. Travma ve stres, o iki patlak yani sira ders icin daha fazla MS bir ayni sekildeki faktörler gibi görünüyor.
Sonucta kullanilan analitik yöntem Dr.Sendler(1993) her arastirmalarin sonuclarina bagliligini vurgulamaktadir. Ayrica tüm calismalar böylece MS hastalarinin her birinde bulunan özellikleri de hastalik ile ilgili olabilir.
semptomlar:
1. Göz belirtileri
Bir optik sinir (optik nevrit) bir iltihap bulunur. Tüm MS hastalarinin yaklasik 40%, bu bulanik görme veya görme kaybi aci ile beraber bulunur. Etkilenen cift görüntüleri görürken Ayrica, göz kaslari (göz kas par...ezi) ve felce neden olabilir.
2. Beyin sapi enfeksiyon belirtileri
Beyin sapı sinir lifleri MS olur., digerlerinin yani sira, yüz hassasiyet etkilenen, bu yüz (trigeminal nevralji) agri siddetli saldirilara neden olabilir. Yüz kaslarina giden sinirlerin isgali icin, yüz felci bir (yüz felci) meydana gelebilir. Sinirlerin bozuk oldugunda bas dönmesi ve bulanti denge organi baglantisi ile olusur. Beyin sapinda odaklar da peltek bir dile(konusmaya) yol acabilir.
3. Serebellumun istila belirtileri
Beyincik veya MS'den etkilenen kendi baglanti demiryolu sinir lifleri, sonra "koordinasyon sorunlari" üzerindedir. Olan belirli hareketleri gerceklestirmek icin zorluklar vardir. Titreme (tremor) planli hareketleri imkansız hale getirebilir. Bu ayni zamanda, oturma, ayakta durma veya ( ayakta ya da yürüyüs ataksisi) yürüme belirsizliklere yol acabilir. Baska bir bozukluk konusma bozuklugu, akici bir sekilde konusmak yetersizligidir. Dil cogu zaman vazgecmistir.
4. Omurilik enfeksiyon belirtileri
Omurilik isgali icin temelde iki farkli bozukluklar olusabilir. Bir yandan, soguk cekim, kemer, gibi o zaman, "karincalanma" seklinde olsun (his kaybi) gelir,genellikle "karincalanma" olarak tanimlanan, ya da uyusukluk seklinde duyu algi bozukluklari yol acabilir gerilim veya basinc aciklanmistir. Bazen, hatta aci hissi, Öte yandan, kas (motor bozukluklar) adina girisim bulunur. Kaslar belirli hareketleri artik ya da sadece cok zor olan, böylece zayif ve gevsek olarak, ancak (spastik) da siki olabilir. Diger belirtiler mesane ve bagirsak bozukluklari vardir. Mesane veya bagirsak üzerinde kontrol top sürme ve idrara cikma ya da tam kayip olarak, bu kesinlikle büyük sosyal yetersizligine yol yakinmalardir. Spastisite olarak, idrar kacirma ya da hissizlik MS ve cinsel bozuklugu olan bircok kisi olustugunu , orgazm kapasitesi veya potens kaybi olarak tezahür edebilir.
5. Ruhsal bozukluklar
MS hastaligi nedeniyle cesitli psikolojik degişiklikleri mümkündür, ama kesinlikle sadece MS icin degildir. Bircok olanlar da hizli yorgunluk ve erken yorgunluktan sikayetci. Sorunsuz calismak icin hizmetleri ve isleri, hastalikdan dolayi daha fazla güc gerektirir. Bu tatminsizlik ve hayal kirikligi böylece umutsuzluk ve depresyona yol acabilir . Daha yakin zamanda, MS arastirmacilar yaygin basmakalip dogru olmadıigini vurgulamak, MS karakteristik bozukluklari öfori, kritik beceri kaybi ve mesafe belirli bir eksikligi vardir. Özellikle genellikle is ve kisilerarasi iliskilerde zorluklar bir depresif sonuctur. depresif olabilecegini vurgulamaya baslamak. Bu zorluklar sakatlanma ve hastaligin gelecekteki seyrine iliskin korku kaynaklanmaktadir.
Nadir ve genellikle gec evrelerde ve Drepressyonlara neden olabilir organik beyin degisiklikler meydana gelir. Ama maddi MS etkilenmez ya da sakincalari ve sinirlamalar ile yasamak bu hastaligi ele alarak engelli olmalarina ragmen ögrenirler. Cünkü ya MS hissi ile bircok kisi zihinsel engelli olmadigini vurgulamasi önemlidir.
6. Multipl skleroz agri
MS olan kisilerde tüm digerlerinde oldugu gibi, farkli türde agri görülebilir . Ancak, genellikle MS komplikasyonlara neden oldugu agri vardir, örnegin idrar yolu enfeksiyonlari, artan kas gerginligi ve eklem sertligi ile alakalidir. Hala MS, örnegin dogrudan neden oldugu kücük agrilari olarakda kabul edilir. Bu yanma, soguk hissi veya bas fleksiyonda "elektrik" hissi olarak hisler. Bu agilar tedavisi zor veya imkansizdir.
|
